Eskiçağ tarihçisi Doç. Dr. Evren Şar İşbilen; Aşklar, Mitler ve İlişkisel Felaketler adlı yeni kitabında, bugünün ilişki kâbuslarının izini; Antik Yunan mitlerinde sürüyor
Ghosting, gaslighting, lovebombing ve breadcrumbing…
Modern flört dünyasının popüler kavramları, yeni olabilir ancak;
insanlık, aynı duvara binlerce yıldır çarpıyor.
Ariadne, daha yeni tanıştığı yakışıklı bir yabancı için babasına ihanet etti.
Labirentin sırrını verdi,
Theseus’a Minotauros’u öldürmesi için o meşhur ip yumağını uzattı ve
onunla birlikte kaçtı.
Bir adada romantik bir gecenin sabahında uyandığında ise; sahil bomboştu.
Theseus, çoktan yelken açmış; ufukta kayboluyordu.
Ne bir veda vardı, ne de bir açıklama.
Bugün; buna, ghosting diyoruz.
İşbilen’in tanımıyla, “gitmenin sorumluluğunu almadan gitme sanatı.”
Yazar, Ariadne’yi de kayırmıyor:
Ona göre; Ariadne,
“daha ilk buluşmadan sonra şifrelerini paylaşan,
ilişki statüsünü değiştiren ve ailesini karşısına alan kadının, arketipi.”
Hikâyeden çıkan ders ise; şu:
“Ghosting, yeni değil; sadece, artık bildirim sesi var (ya da yok).”
İşbilen’in çıkış noktası basit:
Kelimeler, yeni olabilir ama;
anlattıkları davranışlar, hiç de yeni değil.
Aşk, kıskançlık, aldatma, terk edilme, karşılıksız fedakârlıklar ve
insanın, kendini kandırma konusundaki şaşırtıcı yeteneği;
binlerce yıldır anlatılan hikâyelerin de başlıca malzemesi.
Üstelik; Antik Yunan’ın tanrıları ve kahramanları,
duygusal olgunluk konusunda; pek parlak örnekler sayılmaz.
Hangisi sizin hikâyeniz?
Kitabın, 13 bölümünün her biri;
bugünün bir ilişki hâlini, mitolojik bir hikâyeyle buluşturuyor.
Bakalım hangisi tanıdık gelecek?
● Ayda bir “nasılsın?” yazıp, kaybolan biri varsa;
Zeus yüzünden hayatı altüst olan İo’yu okuyun.
Konu, breadcrumbing: “Kırıntı toplamak, aç kalmanın daha kibar bir biçimidir.”
● “Senin için her şeyi yaparım!” diyene inandıysanız;
Paris ve Helene’nin hikâyesine bakın.
Bu aşkın bedelini, bütün Troia ödedi.
Konu, lovebombing.
● Haklı olduğunuz hâlde, sürekli “Abartıyorsun!” cevabını aldıysanız;
Kassandra’yı okuyun.
Troia’nın başına gelecekleri söyledi, kimseyi inandıramadı.
Onun hikâyesi,
gaslighting ve insanın kendi gerçekliğinden şüphe etmesi üzerine; düşündürüyor.
● Sevgilinizi, “bir sınamak” istediyseniz;
Kephalos’u okuyun.
Kılık değiştirip, kendi karısını baştan çıkarmaya kalktı ve ilişkiye; “Şüphe.exe” yükledi.
● Sizi tanımayan biriyle, kafanızda balayına çıktıysanız;
Selene’yi okuyun.
Her gece, ebedi uykudaki Endymion’un yanına iniyordu.
Konu, platonik aşk.
● Bütün bunlardan uzak durmayı başardıysanız;
sizin tanrıçanız, Hestia.
Mitolojide, herkes bir şey isterken; onun süper gücü, “istememek.”
Tanrılar da ilişkiler konusunda, pek başarılı sayılmazdı
İşbilen,
tarihçi kimliğine sosyoloji birikimini de ekleyerek;
mitlere, bol mizahla bakıyor.
Theseus’un CV’sinde,
“Atina’nın şımarık prensi” yazıyor,
Hades’in yeraltı ülkesi ise; rutubet kokan bir “ölü işler bürosu” olarak çıkıyor karşımıza.
Kitap,
kahramanlık hikâyelerinde;
çoğu zaman ikinci planda kalan kadınların,
yaşadıklarına da yakından bakıyor.
Theseus'un, Minotauros'u öldürüp; labirentten çıkması,
büyük bir kahramanlık öyküsü.
Peki; ona yolu gösteren Ariadne'nin payına, ne düştü?
Zeus'un aşk maceraları anlatılırken,
bu maceraların kadınlar için sonuçları; ne oldu?
İşbilen, alıştığımız mitolojik hikâyeleri; bu sorularla, yeniden ele alıyor.
Yazar, aşk konusunda;
kesin reçeteler vermeye kalkışmıyor.
Tanrıların ve insanların, binlerce yıldır tekrarladığı ilişki felaketlerine bakarak;
okurun, kendi deneyimleri üzerine düşünmesini istiyor ve şu uyarıyı yapıyor:
“Bu kitapta, kendinizden bir şeyler bulursanız; fazla telaşlanmayın.
Zira; tüm insanlık, aynı duvara;
binlerce yıldır, başka başka isimlerle çarpıyor zaten.
Mitoloji de belki biraz bunun için var:
düşüşlerimize, daha iyi başlıklar bulabilmek için.”
Aşklar, Mitler ve İlişkisel Felaketler;
Antik Yunan’ın aşk hikâyelerini, günümüzün ilişki meseleleriyle buluşturuyor.
Kitabın sonundaki, “Kişiler ve Kavramlar Sözlüğü” de
tanrı ve kahraman kalabalığında kaybolanların yardımına yetişiyor.
Yazar hakkında;
Doç. Dr. Evren Şar İşbilen,
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Hasan Âli Yücel Eğitim Fakültesi'nde öğretim üyesidir.
Eskiçağ tarihi alanında çalışan İşbilen;
sosyoloji birikiminden de yararlanarak, antik dünyayı;
toplumsal yaşam, insan ilişkileri ve gündelik hayat üzerinden ele almaktadır.
Önceki kitapları arasında;
Zeus’un Kadınları ve Gamze İnan Kaya ile birlikte kaleme aldığı,
Tanrılık Halleri (Doğan Kitap, 2018) bulunmaktadır.
Kitap künyesi
Kitap: Aşklar, Mitler ve İlişkisel Felaketler
Alt başlık: İlişkileri Anlamanın Mitolojik Yolları
Yazar: Doç. Dr. Evren Şar İşbilen
Yayın etiketi: Arkeopera
Yayınevi: Arkeoloji ve Sanat Yayınları
Yayın yılı: 2026
ISBN: 9786053967101
Sayfa sayısı: 144
Liste fiyatı: 490 TL
Tarih: 22-11-2026